Árbediehtu – sámi árbevirolaš máhtu fievrredeapmi ja gaskkusteapmi fágaidrasttideaddji vuolggasajis
Oahpu sisdoalu vuolggasadjin lea sámi ipmárdus- ja máhttovuođđu, masa gullá maid sámiid oahppan- ja oahpahanipmárdus. Oahppu fállá sisafievrredanvuođu árbevirolaš máhttui (árbedihtui) sihke máhttovuođđun, práksisin ja gaskkusteapmin.
Oahpahus- ja eksámengiella: Oahpahus- ja eksámengiella lea davvisámegiella. Muhtun logaldallan sáhttá leat eará gielaide nugo eŋgelasgillii, main lea gielalaš heiveheapmi sámegillii.
Galli lohkanbaji badjel: 1 lohkanbadji
Oahpu lágideapmi: Oahppan lágiduvvo fysalaččat Sámi allaskuvllas ja neahttavuđotoahpahussan (blended learning1). Fysalaš deaivvademiid ii leat vejolaš čuovvut neahta bokte.
Diibmoplána ja deaivvadanplána
- Oahpahan- ja oahppanvuogit
Oahpahusas geavahuvvojit máŋggalágan oahpahan- ja oahppanvuogit mat dorjot oahppanjoksosiid ja láhčet dili studeanttaid aktiivvalaš oassálastimii. Deattuhuvvojit studeantaaktiiva bargovuogit ja oahppan mii lea relevánta práksisii ja bargoeallimii. Oahpahusas leat logaldallamat ja eará lágiduvvon oahpahusat mat addet teorehtalaš ja fágalaš vuođu. Dát ovttastahttojuvvojit bagadallamiiguin, joavkobargguiguin ja prošeaktabargguiguin, main studeanttat barget aktiivvalaččat sámi árbevirolaš máhtuin mat gullet studeanttaid fágasurggiide. Vejolaš mátkkit ja fealtabarggut addet studeanttaide vásáhusaid máhtus iešguđet oktavuođain, ja addet ipmárdusa das movt árbevirolaš máhttu adno servodagas, ealáhusain ja gaskkusteamis.
Iešheanalaš bargu ja eksámeniidda ráhkkaneapmi leat dehálaš oasit oahppanproseassas, main studeanttat ovdánahttet reflekšuvdna- ja fágalaš čiekŋudeami gálggaid/návccaid. Oahppu lea dutkanvuđot ja addá studeanttaide ipmárdusa relevánta dutkamiin ja fágalaš ja/dahje dáiddalaš ovdánahttinbargguin. Prošeaktabargguid ja case-bargguid bokte ožžot studeanttat vejolašvuođa bargat fágasurggiiguin mat leat čadnon dálá dutkan- ja ovdánahttinprošeavttaide, ja mas geavahit sihke árbevirolaš máhtu ja dutkanvuđot dieđuid iežaset bargguin. Studeanta oahppan eaktuda aktiivvalaččat searvan oahpahusas sosiálalaččat, fágalaččat ja olmmošlaččat.
- Sisabeassangáibádusat:
Dábálaš sisabeassangáibádusat alitohppui ja sámegielmáhttu. Sisabeassanvuođđu sáhttá leat juogo oppalaš lohkangelbbolašvuohta (čađahan joatkkaskuvlla/logahaga/gymnása) dahje reálagelbbolašvuohta. Oppalaš lohkangelbbolašvuođa gáibádusat olgoriikkaohcciide bohtet ovdan
Seaguhuvvon oahpahus (blended learning) lea pedagogalaš lahkonanvuohki, mas ovttastahttojuvvojit deaivvadanvuđot oahpahus, digitála oahppan ja iešheanalaš bargu. Oahpahus sáhttá sisttisdoallat fysalaš ja digitála čoahkkimiid, ovttasbarggu, bagadallama ja iešheanalaš oahppama. Ulbmil lea heivehit oahpahusa studeanttaid dárbbuide ja doarjut aktiivvalaš oassálastima, ovttas oahppama ja iešheanalaš máhtuovdáneami Ref: Farmer, H. (2020, August 18). Models for blended synchronous and asynchronous online course delivery. EDUCAUSE Review. Artihkal ja Garrison, D. R., & Kanuka, H. (2004). Blended learning: Uncovering its transformative potential in higher education. The Internet and Higher Education, 7(2), 95–105. https://doi.org/10.1016/j.iheduc.2004.02.001
3
GSU-listtus. Jus oahppu lágiduvvo sámegillii dahje amasgillii, de olgoriikkaohcciide ii gusto dárogielgáibádus, vrd. Forskrift om opptak til høgare utdanning § 2-2 (6).Sámegiela gáibádusa sáhttá deavdit čuovvovaš vugiid mielde: Norgga joatkkaskuvllas sámegiella 1. dahje 2. giellan, Suoma logahagas eatnigielladutkkus dahje lohkan sámegiela vierrogiellan ja Ruoŧa gymnásas eatnigiellan (modersmål 200 čuoggá) dahje ođđaáigásaš giellan (moderna språk 200–300 čuoggá) dahje vástideaddji sámegieloahppu doaibmi njuolggadusaid mielde. Sámegiela gáibádusa sáhttá maid deavdit sámegiela lohkanbadjeoahpuin, 30 oahppočuoggá, dahje vástideaddji oahpuin dahje ceavzit giellageahččaleami maid Sámi allaskuvla lágida. Jus lea eahpesihkarvuohta man dási gelbbolašvuohta ohccis lea, de ášši ovddiduvvo fágalaš árvvoštallamii ja meannuduvvo dán vuođul.
- Oahpu sisdoallu:
Oahpu sisdoalu vuolggasadjin lea sámi ipmárdus- ja máhttovuođđu, masa gullá maid sámiid oahppan- ja oahpahanipmárdus. Oahppu fállá sisafievrredanvuođu árbevirolaš máhttui (árbedihtui) sihke máhttovuođđun, práksisin ja gaskkusteapmin. Studeanttat besset fágaidrasttideaddji doaimmaid bokte oahppat movt árbevirolaš máhtut bohtet ovdan máhttofievrridemiin, eallinlágiin, duojis, boazoealáhusas, sámi servvodateallimis, resursahálddašeamis, luonddugeavaheamis, ja gielas. Oahpus deattuhuvvojit teorehtalaš perspektiivvat, dokumenterenvuogit, gaskkusteapmi ja studeanttat barget fáddávuđot bargguiguin mat čatnasit sin fágasurggiide. Oahppu deattuha movt sámi árbevirolaš máhttu sáhttá leat vuolggasadjin oahppodiliin ja fágaoahpahusain.
Oahppu lágiduvvo oliid mielde:
1. oalli: Árbevirolaš máhtu teorehtalaš lahkoneapmi
2. oalli: Árbevirolaš máhttu vuođđun birgenlágiide ja báikegottiide ja dan dokumenteren ja
oahpaheapmi
3. oalli : Árbevirolaš máhtu prošeavtta čađaheapmi ja gaskkusteapmi
- Gáibádusat beassat eksámenii
Čuovvovaš gáibádusat leat eaktun beassat eksámenii:
1. oalli: Árbevirolaš máhtu teorehtalaš lahkonemiid oktasaš čálus; ovttasčállin ja ovttasoahppan, mas studeanttat čállet ovttas fágalaš čállosa. Juohke studeanta čállá unnimusat 4 siiddu oktasaš dokumentii ja ovdanbuktá studeantajovkui 10 minuhtasaš ovdanbuktimiin.
2. oalli: Árbevirolaš máhttu vuođđun birgenlágiide ja báikegottiide ja dan dokumenteren ja oahpaheapmi; Reflekšuvdnačálus (individuála bargu), gaskkal 3-5 siiddu.
3. oalli: Árbevirolaš máhtu prošeavtta čađaheami ja gaskkusteami plána, gaskkal 3-5 siiddu. Juohke studeanta ovdanbuktá iežas plána earáide.
- Eksámen
Studeanta ráhkada árbevirolaš máhtu prošeavtta buktaga, maid de ovdanbuktá/čilge njálmmálaččat ovdanbuktinsemináras.
Eksámen sáhttá juogo oktagaslaš dahje joavkoeksámen, muhto juohke studeanta árvvoštallojuvvo oktagaslaččat. Ovdanbuktin lea 15 minuhta oktagaslaš studentii ja jovkui lea 25 minuhta.
Eksámenbargu árvvoštallojuvvo ECTS-vuogádaga árvosániid mielde, mas buoremus árvosátni lea A ja vuolimus ceavzinárvosátni lea E. F árvosátni mearkkaša ahte ii leat ceavzán.
Áigemearit ja dehálaš dáhtonat giđa oahpuide
Jus leat jearaldagat mat gusket oahpposaji ohcamii, ohcanvuogádahkii, sisabeassangáibádusaide jna., váldde oktavuođa oahppohálddahusain e-boastta bokte: oahppohalddahus@samas.no
